Een litteken ontstaat wanneer de huid zich herstelt na een huidbeschadiging als gevolg van een operatie, ongeval, of een huidaandoening. Hoe meer de huid is beschadigd, hoe langer is het genezingsproces. Littekens kunnen cosmetisch storend zijn of bewegingsbeperking opleveren bijvoorbeeld bij gewrichten.
Hypertrofische littekens
Een hypertrofisch litteken is een verdikt litteken en komt meestal voor bij jonge mensen, met name na brandwonden en bij mensen met een donkere huid.
Dit type litteken is meestal rood, verdikt en verheven en kan ook jeuk geven of pijn doen. Een belangrijk kenmerk is echter dat de grootte van het litteken niet de begrenzingen van het oorspronkelijke verwonding overtreft. Een hypertrofische litteken ontstaat meestal binnen enkele weken na de verwonding en kan spontaan genezen, hoewel dit soms jaren kan duren
Keloid littekens
Een keloïd litteken ontstaat met name bij jongere mensen en bij mensen met een donkere huid. Echter kunnen keloid littekens ook op latere leeftijd voorkomen.
Dit type litteken is een abnormaal verdikte, onregelmatig gevormde rode tot donkergekleurd litteken dat groter is dan de oorspronkelijke verwonding. Een keloïd litteken kan ontstaan na iedere vorm van huidbeschadiging, bijv. operatiewond, brandwond, vaccinaties, tatoeages, piercings of acnélittekens . Een keloïd kan daarnaast ook spontaan ontstaan, zonder dat er een beschadiging van de huid is geweest.
Atrofische littekens
Dit litteken is meestal klein, rond en ligt wat verzonken in de huid. Wanneer er meerdere atrofische littekens zijn ontstaat er in de huid het bekende putjes effect. Dit type litteken ontstaat wanneer het normale genezingsproces wordt verstoord waardoor er onvoldoende aanmaak is van nieuw collageen en elastiene. Collageenvezels zijn belangrijke eiwitten in de huid die zorgen voor stevigheid. Elastine, een ander belangrijk eiwit in het bindweefsel, is daarnaast verantwoordelijk voor de veerkracht of elasticiteit van de huid.
Bekend voorbeelden zijn de atrofische littekens bij acne en na waterpokken.
Er zijn verschillende opties voor het behandelen of het (zichtbaar) verminderen van littekens waaronder camouflagetherapie, litteken massage, microneedling of siliconen pleisters/gel. Dit is afhankelijk van het soort litteken en de ernst van het litteken.
De ernst van de aandoening, de klachten, het optreden van littekenvorming, maar ook de leeftijd en je geslacht van de patiënt bepalen welke behandelmethode(s) of middelen het meest effectief zijn. Vaak is een combinatie van behandelingen nodig om tot het gewenste resultaat te komen. In alle gevallen kunnen wij adviezen geven en zelfmanagement stimuleren met betrekking tot de thuisverzorging.
Behandelingen
Ontharing
Huidproblemen
